Poniedziałek, 12 października Imieniny: Maksymilian, Serafin, Edwin
Kontakt
Teraz Poniedziałek, 12 października 2026
Znane osoby

Maria Franiel-Kozieł — konspiratorka i więźniarka Ravensbrück

• Zbigniew Witkowski • 2 min czytania

Maria Franiel-Kozieł

Maria Franiel-Kozieł (5 maja 1920–27 stycznia 2020) była polską konspiratorką i harcerką, więźniarką niemieckiego obozu KL Ravensbrück. Po wojnie pracowała dla byłych więźniów i uczestniczyła w pielgrzymkach pamięci.

Dane osobowe
Urodzenie5 maja 1920, Brzozowice-Kamień
Śmierć27 stycznia 2020, Świerklaniec
Rolakonspiratorka, harcerka, więźniarka obozu
Kariera i działalność
Zawódwydział opieki społecznej (Bielsko-Biała)
Aresztowaniejesień 1941, więzienie w Mysłowicach
ObózKL Ravensbrück, nr 11517
Po wojniekierowniczka domu wczasowego dla byłych więźniów; Kudowa-Zdrój, Świerklaniec
Odznaczenia
OrderKrzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski
MedalMedal Zwycięstwa i Wolności 1945

Maria Franiel-Kozieł była córką Franciszka Franiela, powstańca śląskiego. Przed wojną pracowała w administracji miejskiej i w wydziale opieki społecznej; od końca 1939 roku działała również w konspiracji.

Jak wyglądały lata przed aresztowaniem?

Pracę w administracji rozpoczęła w magistracie Tarnowskich Gór. W Cieszynie ukończyła kurs opieki społecznej, a od maja 1939 pracowała w wydziale opieki społecznej w Bielsku-Białej. Pod koniec 1939 roku przyjęła przysięgę POP i zaangażowała się w tajne działania przeciwko okupantowi.

Co wydarzyło się podczas aresztowania i w obozie?

Jesienią 1941 gestapo aresztowało Marię wraz z młodszą siostrą Apolonią. Obie trafiły do więzienia w Mysłowicach, a w wyniku procesu skazano je na karę dożywotniego pozbawienia wolności. Jako więźniarki polityczne zostały przewiezione do obozu KL Ravensbrück.

W Ravensbrück Maria otrzymała numer obozowy 11517 i pracowała w obozowej szwalni. Razem z siostrą prowadziła tajne nauczanie i niosła pomoc innym więźniarkom. Oboie przetrwały i dożyły wyzwolenia obozu przez Armię Czerwoną.

Jak wyglądało jej życie po wojnie?

Od maja 1946 roku wielokrotnie wraz z harcerkami z grupy „Murów”, która w Ravensbrück tworzyła tajną organizację harcerską, odbywała pielgrzymki na Jasną Górę. Na tych pielgrzymkach uczestniczyła we mszach świętych odprawianych za ofiary, rodziny ofiar i byłe więźniarki obozu.

W 1947 roku osiedliła się w Kudowie-Zdroju, gdzie pracowała jako kierowniczka domu wczasowego dla byłych więźniów. Później zamieszkała w Świerklańcu. Zmarła 27 stycznia 2020 roku w Świerklańcu.

Jakie otrzymała odznaczenia?

Maria Franiel-Kozieł została odznaczona Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski. Otrzymała także Medal Zwycięstwa i Wolności 1945.

Najczęstsze pytania

Kiedy i gdzie urodziła się Maria Franiel-Kozieł?
Urodziła się 5 maja 1920 roku w Brzozowicach-Kamieniu.
Dlaczego trafiła do KL Ravensbrück?
Została aresztowana jesienią 1941 przez gestapo, skazana na dożywocie i przewieziona jako więźniarka polityczna do KL Ravensbrück.
Jakie było jej zaangażowanie po wojnie?
Od 1946 roku uczestniczyła w pielgrzymkach z harcerkami „Murów" na Jasną Górę; w 1947 roku pracowała jako kierowniczka domu wczasowego dla byłych więźniów w Kudowie-Zdroju.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Zbigniew Witkowski

Nazywam się Zbigniew Witkowski i w redakcji e-slask.pl odpowiadam za dział Znani z miasta. Przybliżam sylwetki osób związanych z Katowicami — dawnych i współczesnych, z różnych dziedzin życia.

Czytaj również