Województwo śląskie stoi przed sytuacją, w której niektórzy dotychczasowi włodarze nie będą mogli ubiegać się o reelekcję w wyborach zaplanowanych na 2029 rok, jeśli przepisy o dwukadencyjności pozostaną bez zmian. Obecna kadencja samorządów rozpoczęła się po wyborach 7 kwietnia 2024 roku, a w miejscach wymagających ponownego głosowania przeprowadzonego 21 kwietnia 2024 roku wybrano brakujące władze. Kadencja organów wykonawczych trwa pięć lat, co przesuwa następne wybory na rok 2029.
Kogo obejmuje ograniczenie kadencji?
Przepis dotyczący ograniczenia liczby kadencji dotyczy wójtów, burmistrzów i prezydentów miast. Ograniczenie uniemożliwia pełnienie tych urzędów dłużej niż przez dwie kadencje z rzędu. W praktyce oznacza to, że jeżeli konkretna osoba sprawowała urząd przez dwie kolejne kadencje kończące się w 2029 roku, nie będzie mogła ponownie kandydować, chyba że prawo ulegnie zmianie przed terminem wyborów.
Co proponuje PSL i jaki jest stan prac legislacyjnych?
Polskie Stronnictwo Ludowe zgłosiło projekt znoszący ograniczenie liczby kadencji; pierwszą wersję złożyli posłowie PSL–Trzecia Droga w lipcu 2025 roku, a temat został ponownie podniesiony we wrześniu 2026 roku. Wiceprezes PSL i minister obrony argumentował, że dostęp do decydowania o władzach powinien należeć do mieszkańców, a nie wynikać z odgórnych limitów. Po pierwszym czytaniu Sejm odrzucił wniosek o odrzucenie projektu — w głosowaniu 201 posłów opowiedziało się za odrzuceniem wniosku, 213 było przeciw, a 4 wstrzymało się od głosu.
Jak przebiega dalsza procedura?
Podczas drugiego czytania projekt został skierowany ponownie do komisji w dniu 8 stycznia 2026. Na etapie prac komisji przeprowadzono wysłuchanie publiczne. Równolegle w Sejmie znajduje się senacki projekt dotyczący zniesienia zasady dwukadencyjności, oznaczony drukiem nr 2080. Na dzień podanych informacji projekt nie został ostatecznie przyjęty ani odrzucony.
Co to oznacza dla wyborów w 2029 roku?
Jeżeli przepisy nie zostaną zmienione przed formalnym ogłoszeniem terminu wyborów 2029, część urzędujących włodarzy z województwa śląskiego nie będzie mogła ubiegać się o kolejną kadencję. Ostateczny termin wyborów ustalany jest zgodnie z procedurą wyborczą, a sama kadencja włodarza zaczyna się z początkiem kadencji rady gminy i kończy z jej upływem.
Projekt senacki w sprawie zniesienia ograniczenia ma numer druku 2080.
