3 września 2026 w Górnośląskim Centrum Zdrowia Dziecka w Katowicach przeprowadzono pierwszy na południu Polski zabieg laserowej termoablacji guza mózgu metodą LITT u dziecka. U 10‑letniego Norberta rozpoznano zmianę położoną głęboko w obrębie lewego konara mózgu, a operacja miała ograniczyć ryzyko powikłań związanych z klasycznym otwarciem czaszki.
Na czym polega metoda LITT?
Metoda LITT (Laser Interstitial Thermal Therapy) polega na wprowadzeniu przez niewielki otwór w czaszce cienkiego aplikatora laserowego bezpośrednio do tkanki guza. Zabieg jest poprzedzony dokładnym planowaniem stereotaktycznym, co pozwala precyzyjnie zaplanować tor dojścia do zmiany i chronić sąsiednie struktury mózgu. Energia lasera powoduje kontrolowane podgrzanie i zniszczenie tkanki nowotworowej, a rezonans magnetyczny umożliwia bieżący pomiar temperatury i kontrolę obszaru ablacji. Dzięki temu ogranicza się wpływ ciepła na prawidłowe tkanki i zmniejsza rozległość rany chirurgicznej.
Kto przeprowadzał zabieg i jak wyglądał jego przebieg?
Procedurę wykonał zespół Oddziału Neurochirurgii kierowanego przez prof. Marka Manderę. Przy stole operacyjnym pracowali m.in. dr Ryszard Sordyl i dr Monika Putz, a anestezję prowadziła dr Maria Damps wspólnie z pielęgniarką Olimpią Karczewską. Za obrazowanie wewnątrzzabiegowe odpowiadali dr Magdalena Machnikowska‑Sokołowska oraz technik elektroradiologii mgr Mirosław Badoń, a wsparcie instrumentariuszek zapewniły Joanna Wojtysiak, Dagmara Wochnik i Maja Nikolin.
Jakie były efekty zabiegu i jakie są dalsze plany szpitala?
Po zabiegu u chłopca nie stwierdzono nowych ubytków neurologicznych. W kolejnych dniach Norbert samodzielnie chodził, rana pooperacyjna goiła się prawidłowo, a kilka dni po operacji został wypisany do domu w dobrym stanie ogólnym i neurologicznym.
Uruchomienie programu LITT w Katowicach było możliwe dzięki wsparciu Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy, która sfinansowała zakup specjalistycznego sprzętu i materiałów eksploatacyjnych. Szpital wskazał, że obecna organizacja zabiegu wymaga transportu znieczulonego pacjenta wraz z aparaturą do pracowni rezonansu magnetycznego, co stawia wyzwania logistyczne. W odpowiedzi GCZD planuje budowę bloku operacyjnego wyposażonego w rezonansem śródoperacyjnym, co pozwoli wykonywać całą procedurę w jednym środowisku i zwiększy sprawność organizacyjną.
W Polsce wcześniej podobne zabiegi u dzieci wykonywano jedynie w ośrodkach w Warszawie i Szczecinie, a wdrożenie LITT w Katowicach rozszerza dostępność tej techniki na południu kraju.
